ШҚО-да мобильді аударымдарды бақылау ережелері түсіндірілді
Мемлекеттік кірістер департаменті қандай жағдайларда мобильді аударымдар салық органдарының бақылауына түсуі мүмкін екенін және 2026 жылдан бастап қандай өзгерістер күшіне енгені жайында айтып берді.
Департамент өкілі Гүлмира Сабралимованың хабарлауынша, екінші деңгейлі банктер мемлекеттік кірістер органдарына мәліметтерді екі шарт қатар орындалған жағдайда ғана жолдайды.
Әңгіме жеке тұлға қатарынан үш ай ішінде кәсіпкерлік қызметке арналмаған жеке шотқа 100 және одан да көп әртүрлі тұлғалардан аударымдар алған және түсімдердің жалпы сомасы
ең төменгі жалақының 12 еселенген мөлшерінен асатын жағдайлар туралы болып отыр. 2026 жылы ол 1 миллион 20 мың теңгені құрайды.
Бұл ретте салық органдарына тек алушының ЖСН-і және кезең бойынша түскен жиынтық сомасы ғана беріледі. Мобильді аударымдардың өзіне автоматты түрде салық салынбайды.
Мемлекеттік кірістер департаментінде атап өткендей, туыстар арасындағы аударымдар, сыйлықтарға, үйлену тойларына, туған күндерге арналған ақша, сондай-ақ мектептер мен балабақшаларға қаражат жинау табыс болып саналмайды және оған салық салынбайды.
Салық органдары мәліметтерді алғаннан кейін алдымен жеке тұлғаға ақпараттық хабарлама жібереді. Ол хабарламалық сипатқа ие және жауап беруді талап етпейді. Кейін негіздер болған жағдайда камеральдық бақылау жүргізілуі мүмкін.
Егер сәйкессіздіктер анықталса, салық төлеушіге салық төлеушінің «жеке кабинеті» арқылы хабарлама жіберіледі. Оған 30 жұмыс күні ішінде декларация немесе жазбаша түсініктеме беру арқылы жауап беру қажет.
Сондай-ақ ведомство бизнес жүргізу үшін жеке шотты пайдалануға жол берілмейтінін еске салды. Кәсіпкерлер тауарлар мен қызметтер үшін есеп айырысу кезінде жеке есеп айырысу шоттарын пайдалануға және бақылау-кассалық машиналарды қолдануға міндетті.
Сонымен қатар 2026 жылдың 1 қаңтарынан бастап Қазақстанда жеке табыс салығының прогрессивті шкаласы енгізілді. Жеке тұлғалардың көпшілігі үшін мөлшерлеме жылына 35 миллион теңгеге дейінгі табысқа 10%-ды құрайды, ал осы шектен асатын сомаға 15% мөлшерлеме бойынша салық салынады.
Өзгерістер салық шегерімдеріне де қатысты. Базалық шегерім айына 14 АЕК-тен 30 АЕК-ке дейін, ал бірінші және екінші топтағы мүгедектігі бар адамдар үшін әлеуметтік шегерім 5 000 АЕК-ке дейін ұлғайтылды.
Мемлекеттік кірістер департаменті 270.00-нысаны бойынша табыс пен мүлік жөніндегі декларацияны 15 қыркүйектен кешіктірмей тапсыру қажеттігін еске салды. Оны Салық төлеушінің кабинеті, eGov.kz порталы және банктің мобильді қосымшалары арқылы беруге болады.