ШҚО-да агроөнеркәсіп кешенін дамытуға биыл миллиардтаған теңге бөлінеді
Өңірде агроөнеркәсіп кешенін қаржыландыруды ұлғайту жалғасуда. 2026 жылы АӨК инвестициялық жобаларын жеңілдетілген несиелеу бағдарламасын іске асыруға республикалық бюджеттен төрт миллиард теңге қарастырылған. Бүгінгі таңда өңір осы соманың жартысын – екі миллиард теңгені алды, тағы екеуін қыркүйек айында бөлу жоспарланып отыр.
Бұл туралы ШҚО әкімдігінің кезекті отырысында облыстық ауыл шаруашылығы басқармасы басшысының міндетін атқарушы Жаннат Кошерова мәлімдеді.
Оның сөзінше, бүгінде сенім білдірілген агентке қаржыландыру үшін жалпы құны 17,2 миллиард теңге болатын алты дайын инвестициялық жоба бойынша құжаттар ұсынылған. Олар бойынша қаржыландыру қажеттілігі шамамен 12 миллиард теңгені құрайды. Жобалар сүт шаруашылығы, құс шаруашылығы және балық шаруашылығы сияқты бағыттарды қамтиды.
Бұл ретте облыста аграрлық сектор үшін ағымдағы ғана емес, сонымен қатар ұзақ мерзімді қаржыландыруды қамтамасыз ету көзделіп отыр. Ауыл шаруашылығы басқармасы ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігіне орта мерзімді кезеңге арналған бюджеттік өтінім жіберді. Атап айтқанда, 2027 жылға 18 миллиард теңге, 2028 жылға 15 миллиард теңге, 2029 жылға тағы 15 миллиард теңге сұралды.
Жаннат Кошерова атап өткендей, қаржыландыру көлемін ұлғайту АӨК-тегі инвестициялық жобаларды дәйекті түрде іске асыруға, әлеуметтік маңызы бар азық-түлік өнімдерін өндіруді кеңейтуге, импортқа тәуелділікті азайтуға және ауыл шаруашылығы шикізатын тікелей өңірде одан әрі қайта өңдеуге мүмкіндік береді.
Осы орайда басымдық тек ірі инвестициялық жобаларға жеңілдетілген несие беруге ғана жасалып отырған жоқ. Ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер мемлекеттік қолдаудың басқа да қолданыстағы құралдарын – «Игілік», «Береке» бағдарламаларын, сондай-ақ айналым қаражатын толықтыру тетіктерін пайдалана алады.
Тағы бір маңызды бағыт – ауыл шаруашылығы техникасы мен жабдықтарын жаңарту. Ол үшін «ҚазАгроҚаржы» АҚ арқылы қаржыландыру құралдары қарастырылған, олар шаруашылықтарға материалдық-техникалық базаны жаңғыртуға және өндіріс тиімділігін арттыруға жағдай жасайды.
Мұндай қолдаудың алғашқы нәтижелері сүт шаруашылығында байқалады. ШҚО-да АӨК жобаларын жеңілдетілген несиелендіру бағдарламасы қолданылған кезде жалпы сомасы 17,08 миллиард теңге болатын 13 жоба мақұлданды және қаржыландырылды.
2023 жылы бағдарлама аясында 10,9 миллиард теңгеге алты сүт-тауар фермасын салу және реконструкциялау жобалары қаржыландырылды. Бүгінде олардың төртеуі – «Украинка» шаруа қожалығы, «Хамзин С. и Компания» сенім серіктестігі, «Белокаменское» ЖШС және «Рулиха» ЖШС жобалық қуатқа шықты.
2026 жылдың соңына дейін аталған кәсіпорындар 20 мың тоннаға дейін тауарлық сүт өндіруді жоспарлап отыр. Бұл жергілікті сүтті қайта өңдейтін кәсіпорындарды қосымша шикізатпен қамтамасыз етіп, облыстағы сүтті қайта өңдеу үлесін 62-ден 73 пайызға дейін ұлғайтуға жағдай жасайды деп күтілуде.
Тағы бір жоба – 1075 басқа арналған «Мойылды-Байқоңыр» ЖШС сүт-тауар фермасы. Кәсіпорын ферманы өткен жылы іске қосып, сауын мал басын толық жасақтады. Ағымдағы жылдың басынан бері мұнда 682 тонна сүт өндірілді.
«Средигорное-2» ЖШС жобасын іске асыру жалғасуда. Бастапқыда шаруашылық асыл тұқымды малды Германиядан сатып алуды жоспарлаған, алайда Еуропадағы карантиндік шектеулерге байланысты жеткізуші ретінде отандық өндірушіні таңдауға тура келді. Бүгінде қажетті 255 бастың 140-ы жеткізілді, қалған 115 бас 2026 жылдың 10 қыркүйегіне дейін жеткізіледі деп жоспарланған.
Сүтті мал шаруашылығының дамуы саланың жалпы көрсеткіштеріне әсер етті. 2025 жылдың қорытындысы бойынша ШҚО-да шикі сүт өндірісі 8,9 пайызға, оның ішінде ауыл шаруашылығы құрылымдарында 7,7 пайызға өсті. Осы ретте сүтті қайта өңдеу кәсіпорындарының жүктемесі 62 пайызды құрады.
Дайын өнім шығару саласы да өсім көрсетуде: сары май өндірісі 21 пайызға, ірімшік пен сүзбе өндірісі 14,8 пайызға, йогурт, сүт және кілегей өндірісі 10,6 пайызға ұлғайды.
Осылайша, өңірде АӨК-ті қолдаудың кешенді жүйесі қалыптасып келеді: жаңа инвестициялық жобаларды қаржыландыру мен өндірісті кеңейтуден бастап, техниканы жаңарту мен қайта өңдеуді дамытуға дейін. Ауыл шаруашылығы басқармасы бұл жұмыстың бөлінген қаражатты барынша тиімді әрі уақтылы игеруге бағытталғанын атап өтті.